Havaların serinlemesiyle doğal gaz tüketimi yeniden artarken, doğalgaz faturalarında uygulanan kademeli fiyatlandırma sistemi öne çıktı. İllere ve aylara göre değişen tüketim sınırının aşılması halinde, o ay kullanılan doğal gazın tamamı daha yüksek tarifeden hesaplanıyor.
Nisan ayında uygulanmaya başlayan sistem iki ayrı kademeden oluşuyor. Belirlenen tüketim miktarının altında kalan hanelerde Kademe-1, sınırın aşılması halinde ise Kademe-2 tarifesi devreye giriyor.
Limit aşılırsa tüm tüketim yüksek tarifeden hesaplanıyor
Kademeli sistemde tüketiciler açısından belirleyici nokta, sınırın nasıl uygulandığı. Limit aşıldığında yalnızca sınırın üzerindeki kullanım için daha yüksek fiyat uygulanmıyor. O ay gerçekleşen toplam doğal gaz tüketimi Kademe-2 tarifesine geçiyor.
Kademe-1 için belirlenen tüketim miktarı Türkiye genelinde sabit değil. Limitlerin oluşturulmasında illerin iklim koşulları ve geçmiş dönemlerde gerçekleşen tüketim verileri dikkate alınıyor. Bu nedenle aynı ay için farklı şehirlerde farklı sınırlar uygulanıyor.
BOTAŞ'ın 4 Nisan'dan itibaren geçerli tarifesinde konutlarda doğal gazın metreküp fiyatı Kademe-1 için 10,62 lira, Kademe-2 için ise 18 lira olarak uygulanıyor. İki fiyat arasındaki fark yaklaşık yüzde 70 seviyesine ulaşıyor. Nihai faturaya sistem kullanım bedeli ve vergiler de ekleniyor.
| Tarife | Metreküp fiyatı |
|---|---|
| Kademe-1 | 10,62 lira |
| Kademe-2 | 18 lira |
| İki kademe arasındaki fark | Yaklaşık yüzde 70 |
Ankara ve İstanbul'da limitler aya göre değişiyor
Ankara'da Kademe-1 tüketim sınırı eylül ayında 40,69 metreküp olarak uygulanıyor. Sınır ekimde 76,86 metreküpe, kasımda 161,63 metreküpe, aralıkta ise 284,25 metreküpe yükseliyor.
İstanbul'da eylül için belirlenen sınır 29,23 metreküp. Ekim ayında 43,73 metreküp olan limit, kasımda 101,71 metreküpe ve aralıkta 198,12 metreküpe çıkıyor.
| Ay | Ankara | İstanbul |
|---|---|---|
| Eylül | 40,69 m³ | 29,23 m³ |
| Ekim | 76,86 m³ | 43,73 m³ |
| Kasım | 161,63 m³ | 101,71 m³ |
| Aralık | 284,25 m³ | 198,12 m³ |
İklim koşullarına bağlı olarak bazı şehirlerde sınırlar daha yüksek seviyelere çıkabiliyor. Erzurum'da aralık ayındaki tüketim limiti 319,60 metreküp olarak uygulanıyor.
Fatura iki ayı kapsarsa hesaplama ayrı yapılıyor
Doğal gaz faturasının iki farklı ayı kapsaması durumunda tüketim tek bir dönem olarak değerlendirilmiyor. Her ay için hesaplama ayrı yapılıyor ve ilgili ayın günlük ortalama tüketim limiti üzerinden işlem gerçekleştiriliyor.
Merkezî sistemle ısınan binalarda da farklı bir hesaplama yöntemi uygulanıyor. Binanın toplam doğal gaz tüketimi hane sayısına bölünüyor ve böylece her konut için ayrı tüketim miktarı belirleniyor.
Kademeli fiyatlandırmada Kademe-1, belirlenen tüketim sınırı içindeki kullanımlarda daha düşük fiyatı ifade ediyor. Kademe-2 ise ilgili ay için belirlenen sınırın geçilmesi halinde devreye giren daha yüksek tarife olarak uygulanıyor.
