Hayat pahalılığının etkisi altında geçimini sürdürmeye çalışan asgari ücretliler için yeni zam döneminde beklentiler artarken, Sağlık Bakanlığı’nın Türkiye Beslenme Rehberi üzerinden yapılan hesaplama çarpıcı sonuçlar ortaya koydu. Rehberde yer alan temel besin gruplarına göre hazırlanan menünün bir zincir market fiyatlarıyla tek öğün maliyetinin yaklaşık 254,5 TL olduğu belirlendi.
Bu menüden iki öğün tüketen bir işçinin günlük maliyeti 509 TL, aylık maliyeti ise 15 bin 270 TL olarak hesaplandı.
TÜİK verileriyle hesaplanan asgari ücret: 66 bin 103 TL
Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2020 yılında yayımladığı çalışmada gıda harcamalarının payı yüzde 23,1, gıda dışı harcamaların payı ise yüzde 76,9 olarak belirlenmişti. Bu oranlar baz alınarak yapılan hesaplamada, bir işçinin aylık harcama gereksiniminin karşılanabilmesi için asgari ücretin 66 bin 103 TL seviyesinde olması gerektiği sonucuna ulaşıldı.
Gazetenin Aralık 2024 için yaptığı benzer hesaplamada bu rakam 50 bin 129 TL olarak belirlenmişti.
Barınma ve temel ihtiyaçlar mevcut asgariye sığmıyor
Mevcut net asgari ücret 22 bin 104 TL seviyesinde bulunurken, özellikle büyükşehirlerde kiraların dahi bu tutarın üzerine çıkması dikkat çekiyor. Sağlıklı beslenme, barınma, ulaşım, ısınma ve giyinme gibi zorunlu harcamaların yanı sıra kültürel ihtiyaçların da bir işçinin yaşam standardı için karşılanması gerektiği vurgulanıyor.
Ancak masada bulunan yüzde 25–30 aralığındaki zam oranlarının, mevcut ekonomik koşullarda bu gereksinimleri karşılamaktan uzak olduğu belirtiliyor.
Sendikalar en az 40 bin TL talep ediyor
Çalışanların yaklaşık yarısının asgari ücret veya ona yakın bir ücretle geçindiği Türkiye’de sendikalar, yapılacak artışın yaşam maliyetleriyle uyumlu olması gerektiğini savunuyor. Bu kapsamda asgari ücretin en az 40 bin TL’ye çıkarılması talep ediliyor.
