ABD ile İran arasında artan gerilim ve Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizlik, gıda sektöründe maliyetleri yükseltti. Enerji, lojistik ve ambalaj giderlerindeki artışın etkisiyle özellikle meyve ve sebze fiyatlarında yüzde 20’ye varan yükselişler görülmeye başlandı.
Maliyet artışı zincirleme etkiledi
Yemek Sanayicileri Dernekleri Federasyonu (YESİDEF) Başkanı Hüseyin Bozdağ, savaşın başlamasıyla birlikte nakliye maliyetlerinde ciddi artış yaşandığını belirtti. Bu durumun üretimden tüketiciye kadar tüm süreci etkilediğini ifade eden Bozdağ, meyve ve sebze fiyatlarında yüzde 15-20 bandında artış olduğunu söyledi.
Tarlada 8 liraya satılan bir ürünün, maliyetler ve aracıların etkisiyle halde 26 liraya, markette ise 50 liraya kadar çıkabildiğine dikkat çekildi.
“Kazan enflasyonu” uyarısı
Catering sektöründe fiyatların henüz tam olarak yansımadığını belirten Bozdağ, tabldot fiyatlarının genellikle üç aylık periyotlarla güncellendiğini hatırlattı. Önümüzdeki 1-1,5 aylık süreçte maliyet artışlarının devam etmesi halinde “kazan enflasyonu”nun yüzde 20 seviyesine ulaşabileceği uyarısında bulundu.
Lojistikte Irak krizi
Sektörün dış operasyonlarında da ciddi sorunlar yaşanıyor. Bozdağ, özellikle Irak hattında taşımacılığın zorlaştığını belirterek, Türk tırlarına getirilen 12 saat içinde ülkeyi terk etme zorunluluğunun pratikte uygulanabilir olmadığını ifade etti.
Şoförlerin dinlenme süreleri nedeniyle bu kuralın işleyişi aksattığını vurgulayan Bozdağ, konunun ilgili kurumlara iletildiğini ve çözüm arandığını söyledi.
Alternatif projeler gündemde
Bozdağ ayrıca, Kalkınma Yolu Projesi’nin devreye girmesi halinde Dubai ve Doha gibi yüksek gelirli merkezlerin ticaret akışının Türkiye’ye yönlendirilebileceğini ifade etti.
Sektör 11,3 milyar dolarlık büyüklüğe ulaştı
Türkiye’de catering sektörünün yaklaşık 36 milyonluk potansiyele sahip olduğu, halihazırda ise 6 milyondan fazla kişiye hizmet verildiği belirtiliyor. Sektörün toplam büyüklüğü 11,3 milyar dolar seviyesinde bulunurken, ihracat payının yaklaşık yüzde 5 olduğu kaydediliyor.
Uzmanlara göre, enerji ve lojistik maliyetlerindeki artışın sürmesi halinde önümüzdeki dönemde gıda fiyatlarında yeni zamların kaçınılmaz olabileceği değerlendiriliyor.
