Türkiye'nin doğu illerinde etkisini giderek artıran şap hastalığı, Kars ve Ardahan’ın ardından Artvin’e de sıçradı. Artvin’in Şavşat ve Ardanuç ilçelerinde yaygınlaşan salgın, hem hayvancılıkla geçimini sağlayan üreticileri hem de tüketicileri endişeye sevk etti.
Yaylalarda tehlike büyüyor
Şap hastalığı, Şavşat ilçesine bağlı Cevizli, Kayadibi ve Saylıca köylerinin ortak kullandığı yaylada görülmeye başladı. Hastalığın hızla yayılmasıyla birlikte hayvanların ağız içinde, memelerinde ve tırnak aralarında yaralar oluştu. Üreticiler, dilde oluşan vakalarda ölüm riskinin ciddi boyutlara ulaştığını bildirdi.
"Hastalık tüm yaylaya yayıldı"
Üretici Beşir Dursun, ilk vakanın 29 Temmuz’da görüldüğünü ve ertesi gün tüm yaylaya bulaştığını aktararak şunları söyledi:
“İlk başta birkaç hayvanda vardı, şimdi neredeyse her hayvan enfekte. Antibiyotik, iyot, tentürdiyot ve buz kompresi kullanıyoruz ama etkili değil. Veterinerler bu enfeksiyonun kendiliğinden geçmesini söylüyor, ama dilde yara olan hayvanlar için ölüm riski var.”
İlaç yok, önlem yok
Dursun, tedavide ciddi ilaç sıkıntısı yaşandığını belirterek Tarım ve Orman Bakanlığı’nın önlem almakta geç kaldığını vurguladı:
“Olayın üzerinden günler geçti, hâlâ etkili bir çözüm sunulmadı.”
Beslenemeyen hayvanlar, sağım yapılamayan çiftlikler
Üretici Nihat Geçkin, hayvanların yem yemekte zorlandığını belirterek, “Memelerinde, burunlarında yaralar var. Buzağılarda da ciddi belirtiler başladı. Elle beslemeye çalışıyoruz. İlçe tarımdan gelenler sadece ‘dezenfekte edin’ dedi. Bu bir çözüm değil” dedi.
Bir diğer üretici, hayvanların memelerinde oluşan yaralar nedeniyle sağım yapamadıklarını bildirdi. Ayşe Kurdaş ise, “Hayvanlar yara içinde, ot dahi yiyemiyorlar” şeklinde konuştu.
“Kredi borçları ertelensin” çağrısı
Ot üretiminde ciddi kayıplar yaşandığını aktaran üretici Temel Kurdaş, şu sözlerle destek çağrısında bulundu:
“Geçen yıl 2 bin balya ot almıştık, bu yıl yalnızca 400. Kış için endişeliyiz. Kredilerimizi ödeyemiyoruz. Devlet kredi borçlarını ertelemeli ve bize acil destek vermeli.”
Veteriner yetersiz, ilaç temini zor
Üretici Süleyman Yazar, Şavşat genelinde 60’a yakın köyde şap hastalığının görüldüğünü belirtti:
“Sadece bizim köyde bin 500’e yakın hayvan var. Her hayvana bir şişe ilaç gerekse, bin 500 şişe lazım. Şavşat’ta yalnızca birkaç veteriner kliniği var, bu yetmiyor. Devletin mutlaka devreye girmesi gerekiyor.”
"Arsiyan Yaylası'nda kriz derinleşiyor"
CHP Şavşat İl Genel Meclis Üyesi Yaşar Gülel, bölgedeki krizi yerinde gözlemlediğini belirterek Tarım ve Orman Bakanlığı’na çağrıda bulundu:
“Şavşat’ın en büyük hayvancılık alanı olan Arsiyan Yaylası'nda neredeyse tüm hayvanlar hasta. Üretici ot bulamıyor, ilaç yok. Krediler ertelenmeli, yem ve ilaç desteği acilen sağlanmalı.”
Gülel ayrıca, “İthal buğdaya ve hayvana gösterilen ilgi, yerli üreticiye de gösterilmeli. Tarım Bakanlığı bu insanlara sahip çıkmalı. Zorlu doğa koşullarında hayvancılık yapıyorlar ama yalnız bırakılıyorlar” ifadelerini kullandı.
