Kredi faizleri yüzde 3’ü geçti, ödeme yükü iki katına çıktı
Son dönemde konut kredilerinde uygulanan faiz oranları yüzde 3’ün üzerine çıktı. Faizlerin bu seviyeye ulaşmasıyla birlikte, kredi çeken vatandaşlar satın aldıkları konutun bedelinin iki katından fazlasını bankalara geri ödemek zorunda kaldı. Geçmişte düşük faiz oranlarıyla sağlanan ödeme kolaylığı ise artık mümkün olmuyor.
Aynı krediye 5 yıl önce 1,7 milyon, şimdi 9,6 milyon lira faiz ödendi
2020 yılında aylık yüzde 0,69 faiz oranıyla sağlanan kredi kampanyasında, 5 milyon liralık bir ev için kullanılan 3 milyon 750 bin lira krediye sadece 1 milyon 776 bin lira faiz ödenmişti. Ancak bugün aynı kredi, yüzde 2,89 oranındaki faizle alındığında toplamda 9 milyon 695 bin lira faiz ödemesi gerekiyor. Böylece 10 yıl sonunda toplam ödeme 13 milyon 445 bin lirayı aşıyor.
Kredi taksitleri, yüksek kiraların da üzerine çıktı
Büyükşehirlerdeki konut fiyatlarının ve kiraların ulaştığı seviye de dikkat çekti. İstanbul, Ankara ve İzmir gibi illerde merkezi lokasyonda yeni yapılmış bir 3+1 dairenin fiyatı 10 milyon liradan başlıyor. Aynı bölgelerde, 1999 depremi öncesi yapılmış konutlara bile 45-50 bin TL kira istendiği belirtildi.
10 milyon TL’lik bir ev için yüzde 25 peşinat ödeyebilen bir vatandaş, 120 ay vadeli 7,5 milyon TL kredi çektiğinde her ay 224 bin 89 TL taksit ödemek zorunda kalıyor. Bu rakam, aynı semtteki kira bedellerinden bile yüksek bir seviyeye ulaştı.
5 yıl önce taksitler maaşa denk düşüyordu
2020 yılında uygulanan düşük faizli kredi imkanlarında, aynı şartlarla kullanılan 7,5 milyon TL kredi için aylık taksit tutarı 92 bin 100 TL seviyesindeydi. 10 yıl sonunda ödenecek toplam faiz ise 3 milyon 553 bin TL ile sınırlı kalıyordu. Bugün aynı kredi için yaklaşık 19,4 milyon TL faiz ödenmesi gerekiyor. Bu fark, ev almak isteyenlerin ödeme gücünü aşan bir yük haline geldi.
Uzman doktor çiftin maaşı bile kredi taksitine yetmedi
Kamuda görevli uzman doktor çiftin yaşadığı durum, gelir seviyesindeki düşüşü ve ödeme gücünün sınırlarını ortaya koydu. Her biri aylık 109 bin TL maaş alan uzman doktor çift, toplamda 218 bin TL gelire sahip olmasına rağmen, 7,5 milyon TL kredi kullanarak bir ev satın almak istediklerinde aylık 224 bin 89 TL taksit ödemek zorunda kaldı. Bu miktar, toplam maaşlarını bile aştı.
Oysa 5 yıl önce aynı doktor çift, 1 milyon TL’ye alınan bir evin yüzde 75’ine denk gelen 750 bin TL kredi kullanmış, yüzde 0,69 faiz oranıyla aylık 9.100 TL taksit ödemişti. O dönemde uzman doktor maaşı yaklaşık 9 bin TL olduğu için bir maaş taksite ayrıldığında diğer maaşla geçinmeleri mümkün olmuştu.
Ev sahibi olmak hayal oldu
Konut kredi faizlerinin ulaştığı seviye ve ev fiyatlarındaki artış, yalnızca dar gelirli vatandaşlar için değil, üst gelir grubundaki bireyler için de ev sahibi olmayı güçleştirdi. Krediyle ev almak isteyenler, peşinatı tamamlasalar bile aylık taksitlerin yüksekliği ve toplam geri ödeme yükü nedeniyle konut sahibi olamıyor.
