İzmir Bakırçay Üniversitesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şermin Tağıl, Türkiye’de temmuzun son günlerinde gündüz aşırı ısı stresi, geceleri ise tropikal gecelerin etkili olduğunu açıkladı. Prof. Tağıl, gece sıcaklıklarının 20 derecenin altına düşmemesinin uyku kalitesini olumsuz etkilediğini, bunun tarım ve enerji talebi gibi birçok alanda da yaygın sonuçlara yol açtığını belirtti.
Basra Alçak Basıncı Etkisiyle Sıcaklıklar Normallerin Üzerinde Seyrediyor
Son dönemde Basra Alçak Basıncı’nın taşıdığı sıcak ve kuru fön rüzgarları Türkiye’nin birçok bölgesinde mevsim normallerinin 6 ila 12 derece üzerinde sıcaklıkların yaşanmasına neden oluyor. Bu durum, özellikle gündüz saatlerinde hissedilen sıcaklık artışını tetikliyor.
Ülkeyi etkisi altına alan yoğun “Afrika sıcakları” nedeniyle gündüz termometreler birçok bölgede 40 dereceyi, geceleri ise 30 derecenin üzerinde değerleri gösteriyor. Prof. Dr. Tağıl, Akdeniz Havzası’nda sıcaklıkların küresel ortalamanın iki katı hızla yükseldiğine dikkat çekerek, bu artışın sıcak hava dalgalarının daha uzun ve şiddetli yaşanmasına yol açtığını söyledi.
Isı Stresi İnsan Sağlığını ve Ekosistemi Zorluyor
Temmuz sonu itibarıyla gündüz yaşanan aşırı ısı stresi, vücudun fazla ısıyı atamaması nedeniyle sağlık sorunlarına neden oluyor. Prof. Tağıl, Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezi verilerine göre Türkiye’nin yüzde 80’inden fazlasında sıcaklıkların 32 derece ve üzeri olduğunu, Batı, Güney ve Doğu Anadolu’da ise 38 dereceyi aşan çok şiddetli ısı stresinin hissedildiğini vurguladı. Güneydoğu Anadolu’da ise hissedilen sıcaklıkların 46 dereceye ulaşarak aşırı ısı stresini tetiklediği belirtildi.
Gece sıcaklıklarının 20 derecenin altına düşmemesi anlamına gelen tropikal geceler, Türkiye’de her yıl daha yaygın hale geliyor. Önceleri sadece Güneydoğu Anadolu’da görülen bu durum, şimdi Batı, Güney ve İç Anadolu bölgelerinde de sıkça yaşanıyor. 2024 yılında Batı Anadolu’da yaklaşık 40 tropikal gece kaydedildi. Bu yaz ise özellikle temmuzun son haftalarında gece sıcaklıkları 25 derece ve üzerini buluyor. Bu yükseliş, iklim değişikliğinin bir yansıması olarak değerlendiriliyor.
Gece sıcaklıklarının yüksek seyretmesi sadece uyku kalitesini düşürmekle kalmıyor; tarım, enerji talebi ve ekosistem üzerinde de ciddi etkiler oluşturuyor. Prof. Tağıl, tropikal gecelerin artışının, iklim değişikliğinin yaşamın her alanına ne kadar yayıldığını açık şekilde gösterdiğini söyledi.
