Yüksek kolesterol, belirgin bir şikâyete yol açmadan kalp krizi ve inme riskini artırabiliyor. Acıbadem International Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Mehmet Rasih Sonsöz, 9 Kasım 2026 tarihinde yayımlanan açıklamalarında, kolesterol hakkında doğru sanılan dört yanlış inanışı ve kalp sağlığını korumaya yönelik önerileri anlattı.
Kolesterol seviyesinin değerlendirilmesinde yalnızca kan tahlili sonuçları yeterli olmayabiliyor. Uzman, kişinin mevcut sağlık durumunun ve risk faktörlerinin de dikkate alınması gerektiğini belirterek özellikle doktor önerisi olmadan ilaç bırakılmasının oluşturabileceği tehlikelere işaret etti.
Kolesterol değerinin normal olması riski ortadan kaldırmıyor
Kolesterol konusunda en yaygın yanlışlardan biri, normal görünen test sonuçlarının kalp ve damar hastalıkları açısından güvence sağladığı düşüncesi. Oysa hedef kolesterol seviyesi, kişinin taşıdığı risklere göre değişebiliyor.
Sigara kullanımı, diyabet, yüksek tansiyon ve yaş gibi faktörler değerlendirmede belirleyici oluyor. Aynı kolesterol sonucu, farklı kişilerde farklı risk düzeylerine karşılık gelebiliyor.
Doç. Dr. Sonsöz, 59 yaşında, sigara kullanan ve yüksek tansiyonu bulunan bir erkeğin 129 mg/dL kolesterol değerini normal kabul edebileceğini, ancak kalp sağlığı açısından en az 65-70 yaşındaki bir kişinin risk profiline sahip olabileceğini açıkladı.
Uzman, kötü kolesterol olarak bilinen LDL kolesterolün 100 mg/dL ve üzerindeki değerlerinin genel olarak artmış kardiyovasküler riskle ilişkili olduğunu, buna karşın herkes için tek bir hedef belirlenemeyeceğini ifade etti.
Diyet ve egzersiz her zaman tek başına yeterli olmuyor
Sağlıklı beslenme ve düzenli fiziksel aktivite, kolesterol kontrolünün temel unsurları arasında bulunuyor. Ancak bu alışkanlıklar, bazı hastalarda gerekli düşüşün sağlanması için yeterli olmayabiliyor.
Doç. Dr. Sonsöz, yaşam tarzı değişiklikleriyle kolesterol seviyesinde yaklaşık yüzde 20-30 oranında düşüş sağlanabileceğini belirtti.
Örneğin kolesterol değeri 120 olan bir kişi, sağlıklı alışkanlıklarla bu seviyeyi 90'a indirebiliyor. Ancak kalbine stent takılmış ve hedef değeri 55'in altında olması gereken bir hastada yalnızca diyet ve egzersizle istenen sonuca ulaşılamayabiliyor.
Bu nedenle uzman, yaşam tarzı düzenlemelerinin gerekli durumlarda ilaç tedavisiyle birlikte yürütülmesi gerektiğini bildirdi.
Kolesterol ilaçlarını bırakmak kalp ve damar riskini artırabiliyor
Kolesterol tedavisindeki yanlış inanışlardan biri de ilaçların yan etkilerinden duyulan korku. Bu endişe, bazı hastaların tedaviye başlamamasına veya kullandıkları ilaçları doktorlarına danışmadan bırakmasına neden olabiliyor.
Doç. Dr. Sonsöz, kolesterol ilaçlarının ciddi yan etkilerinin nadir görüldüğünü, böyle bir durumla karşılaşıldığında tedavinin hekim tarafından değerlendirildiğini aktardı.
Tedavinin ertelenmesi ise yüksek kolesterolün uzun süre kontrolsüz kalmasına yol açabiliyor. Uzman, hastaların reçete edilen ilaçları doktorlarının bilgisi dışında bırakmamaları gerektiğini vurguladı.
Takviye gıdalar ilaç tedavisinin yerine geçmiyor
İnternet ve sosyal medya üzerinden önerilen takviye ürünler de uzmanların uyardığı konular arasında yer alıyor. Kolesterolü düşürdüğü iddia edilen bazı ürünlerin bilinçsiz kullanımı sağlık açısından risk oluşturabiliyor.
Doğal olarak tanıtılan takviyeler, mevcut ilaçlarla etkileşime girebiliyor. Bu nedenle kolesterol kontrolü amacıyla herhangi bir takviye kullanılmadan önce hekime danışılması gerektiği belirtildi.
Takviyelere güvenerek reçeteli tedavinin geciktirilmesi veya sonlandırılması da kalp ve damar hastalıkları riskini artırabiliyor.
Kolesterolü düşürmeye yardımcı 5 sağlıklı alışkanlık
Doç. Dr. Mehmet Rasih Sonsöz, kolesterol kontrolünü destekleyen yaşam tarzı düzenlemelerini beş başlık altında sıraladı.
-
Kalp dostu beslenme: Doymuş ve trans yağ tüketiminin azaltılması öneriliyor. Sebze, meyve, baklagil, kuruyemiş, tam tahıl, lifli besinler ve balık tüketimine ağırlık verilmesi tavsiye ediliyor. Doymuş yağ oranı yüksek keto ve çok düşük karbonhidratlı diyetlerin LDL seviyesini yükseltebileceği belirtiliyor.
-
Düzenli fiziksel aktivite: Haftada yaklaşık 150 dakika orta yoğunlukta egzersiz öneriliyor. Yürüyüş, yüzme, dans ve bahçe işleri gibi aktiviteler kolesterol dengesinin korunmasına yardımcı olabiliyor.
-
Sigaranın bırakılması: Sigara ve elektronik sigara kullanımı, iyi kolesterol olarak bilinen HDL seviyesini düşürebiliyor. Sigaradan uzaklaşmak, trigliserit düzeylerinin azalmasını ve damar fonksiyonlarının iyileşmesini destekleyebiliyor.
-
Sağlıklı kilonun korunması: Fazla kiloların verilmesi, LDL kolesterol ve trigliserit seviyelerini düşürmeye yardımcı olabiliyor. Kilo kontrolü, kalp krizi ve inme riskinin azaltılmasına da katkıda bulunuyor.
-
Düzenli uyku: Her gün 7-9 saat dinlendirici uyku öneriliyor. Yetersiz ve düzensiz uyku, düşük HDL ile yüksek LDL ve trigliserit seviyeleriyle ilişkili bulunuyor.
Uzman, kolesterol kontrolünde sağlıklı yaşam alışkanlıklarının sürdürülmesi gerektiğini belirtti. İlaç tedavisine ihtiyaç duyulan durumlarda ise hekim önerilerine uyulmasının kalp ve damar sağlığı açısından gerekli olduğunu vurguladı.




