Avrupa karanlığa gömüldü, kriz merkezleri devreye girdi
İspanya’nın yanı sıra Fransa ve Portekiz’in bazı bölgelerinde hayat bir anda durdu. Kentler karanlığa gömülürken, toplu taşıma hizmetleri durdu, trafik kilitlendi, havalimanları faaliyetlerine ara verdi. Kriz yönetim merkezleri devreye alındı. Üç ülkede de elektrik şebekelerinin koordinasyonunu sağlayan kurumlar olayın nedenini araştırmaya başladı.
Avrupa Birliği Komisyonu Başkan Yardımcısı Teresa Ribera, şu ana kadar elde edilen verilerde siber saldırı veya sabotaj emaresine rastlanmadığını ifade etti. Ancak Avrupa’daki güvenlik kaynakları, tüm senaryoların dikkatle incelendiğini belirtti.
İspanya’da 15 gigavatlık üretim bir anda kayboldu
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, elektrik sisteminde yalnızca 5 saniyelik bir sürede 15 gigavatlık üretimin devre dışı kaldığını ve bunun ülkenin toplam ihtiyacının yüzde 60’ına denk geldiğini açıkladı. Kesintilerin ardından Madrid, Endülüs, Kastilya-La Mancha, Extremadura, Galiçya, La Rioja, Murcia ve Valensiya bölgeleri merkezi hükümete 3. seviye acil durum planı başvurusunda bulundu.
İspanyol basınına göre, yaşanan krizin yarattığı ekonomik kayıpların tam boyutu zamanla netleşecek. Ancak üretim durmaları, tedarik zincirinde yaşanan aksaklıklar ve lojistik kayıpların şimdiden 1 milyar euroyu bulabileceği ifade edildi.
Nedeni sıcaklık değişimi mi? Şüpheyle yaklaşıldı
Portekiz’in ulusal enerji firması REN, kesintinin yüksek gerilim hatlarındaki olağandışı salınımlardan kaynaklanmış olabileceğini ve İbiza Adası çevresindeki ani sıcaklık değişimlerinin bu duruma neden olmuş olabileceğini duyurdu. Ancak bu açıklama İspanyol kamuoyunda yeterince inandırıcı bulunmadı. Sosyal medyada, bu gerekçenin olayın büyüklüğünü açıklamak için yetersiz olduğu yönünde yorumlar yapıldı.
Avrupa Birliği’nin “72 saatlik hazırlık” stratejisi yeniden gündemde
Elektrik kesintisiyle birlikte Avrupa Birliği’nin geçtiğimiz ay açıkladığı “72 saatlik temel ihtiyaç stoku” önerisi yeniden tartışma konusu oldu. AB Komisyonu’nun vatandaşlara elektrik, su ve gıda gibi temel ihtiyaçlarını en az 3 gün karşılayacak şekilde hazırlıklı olmaları yönündeki uyarısı, bazı Avrupa Parlamentosu üyeleri tarafından “savaş senaryolarına hazırlık” olarak yorumlanmış ve eleştirilmişti.
Türkiye'den açıklama: "Sıkıntı yok, en uçtayız"
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Avrupa elektrik şebekesine Türkiye’nin de bağlı olduğunu ancak riskin düşük olduğunu belirtti. Bayraktar, “Bizde bir sıkıntı yok. Allah’tan en uçtayız” ifadelerini kullandı. Bakan, kesintinin kaynağına dair İspanyol yetkililerden henüz net bir açıklama gelmediğini de kaydetti.
Elektrik yeniden sağlandı ama kırılganlık ortaya çıktı
İspanyol yetkililer, kesintinin büyük ölçüde giderildiğini ve ülkenin elektrik ihtiyacının yüzde 99’unun karşılandığını açıkladı. Portekiz’de ise yaklaşık 6,2 milyon kişi tekrar elektriğe kavuştu. Ancak yaşanan bu olağanüstü kesinti, Avrupa elektrik altyapısının kırılgan yapısını ve bu altyapının siber saldırılara karşı ne derece savunmasız kalabileceğini bir kez daha gözler önüne serdi.
