Hollanda’nın Lahey kentinde düzenlenen NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin ikinci gününde yayımlanan ortak deklarasyonla önemli kararlar açıklandı. Bu kararlar arasında en dikkat çekici olanlardan biri, 2026 NATO Zirvesi’nin Türkiye'de düzenlenecek olması oldu.
Müttefiklerden Savunma Harcamalarına Yeni Taahhüt
Zirvede kabul edilen bildiride, NATO üyesi ülkelerin savunma harcamalarını artıracağı belirtildi. Buna göre müttefikler, 2035 yılına kadar temel savunma ihtiyaçları için %3,5 oranında harcama yapmayı, toplam savunma harcamalarını ise %5 seviyesine çıkarmayı taahhüt etti. Bu karar, Rusya’dan kaynaklanan uzun vadeli tehditler ve terörizmin süregelen riski göz önünde bulundurularak alındı.
5. Maddeye Teyit ve Ukrayna'ya Vurgulu Destek
Ortak açıklamada, NATO’nun kuruluş ilkelerinden biri olan 5. maddeye olan bağlılık bir kez daha vurgulandı. Bu madde, herhangi bir müttefike yapılan silahlı saldırının, tüm NATO ülkelerine yapılmış sayılacağını ifade ediyor. Ayrıca, Ukrayna’ya destek konusunda da üyelerin kararlı oldukları yinelendi ve bu desteğin egemenliğe dayalı ve sürekli olacağı belirtildi.
Transatlantik Savunma İşbirliği Genişletilecek
Deklarasyonda NATO müttefiklerinin, savunma sanayii alanındaki transatlantik işbirliğini hızla büyütme konusunda anlaşmaya vardıkları da duyuruldu. Harcamaların ve gelişmelerin 2029 yılında kapsamlı şekilde gözden geçirileceği ifade edildi.
Liderler Zirvede Bir Araya Geldi
Zirve kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile bir görüşme gerçekleştirdi. Liderlerin görüşmesinde ikili ilişkilerin yanı sıra bölgesel ve küresel güvenlik konularının da ele alındığı belirtildi.
Trump’tan 5. Madde Yorumu
ABD Başkanı Donald Trump ise zirveye gelirken uçakta yaptığı açıklamada, NATO’nun 5. maddesi hakkındaki bir soruya doğrudan cevap vermekten kaçındı. “Tanımınıza bağlı. 5. maddenin birçok tanımı var. Ben dost olmaya, hayat ve güvenlik kurtarmaya bağlıyım” ifadelerini kullandı.
Zirve Açılışı ve İlk Konuşmalar
Zirvenin açılışında konuşan NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ABD’nin savunma harcamalarının artırılmasındaki rolüne dikkat çekti. Ardından söz alan Hollanda Başbakanı Dick Schoof ise, bu zirvenin Hollanda’da gerçekleştirilen ilk NATO zirvesi olduğunu belirterek, kolektif savunma kapasitesinde tarihî bir artış yaşanacağını söyledi. Schoof, Ukrayna savaşı ile birlikte barışın değerinin daha iyi anlaşıldığını vurgulayarak, “Barışın bir bedeli var” dedi.
