Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun, 2026 yılında geçerli olacak yeni asgari ücreti belirlemek üzere aralık ayında toplanması bekleniyor. Milyonlarca çalışanı doğrudan, tüm vatandaşları ise dolaylı olarak ilgilendiren süreçte yalnızca ücretler değil, ücretlere bağlı birçok kalem de yeniden hesaplanacak. İşsizlik ödeneğinden kıdem tazminatına, staj ücretinden genel sağlık sigortası (GSS) primine kadar pek çok ödeme, açıklanacak rakama göre artacak.
Komisyon aralık ayında toplanıyor
Asgari ücreti belirleyen Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun çalışmalarına aralık ayında başlanacağı açıklandı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, toplantılar sonucunda komisyondaki tüm tarafların memnun olacağı bir oran üzerinde uzlaşmayı temenni ettiğini belirtti.
Komisyonun belirleyeceği 2026 yılı asgari ücreti, yalnızca asgari ücretle çalışanların aylık gelirini değil; tazminat, sosyal güvenlik ve çeşitli sosyal yardım kalemlerini de doğrudan etkileyecek.
Yeni asgari ücretin etkileyeceği başlıca alanlar
Yeni asgari ücretle birlikte işsizlik ödeneği, kıdem tazminatı tabanı, stajyer ücretleri, GSS primleri ile askerlik ve doğum borçlanması, isteğe bağlı sigorta primleri, rapor ücretleri ve 65 yaş ile engelli aylıkları için ödenecek tutarlar yeniden belirlenecek.
Aşağıda, asgari ücret artışından doğrudan etkilenecek başlıca kalemler yer alıyor.
İşsizlik ödeneği artacak
Asgari ücret artışının en doğrudan etkilediği kalemlerin başında işsizlik ödeneği geliyor. İşsizlik maaşı hesaplanırken sigortalının son dört aylık prime esas kazancı dikkate alınıyor.
Mevzuata göre işsizlik ödeneğinin:
-
Alt sınırı, brüt asgari ücretin yüzde 40’ı,
-
Üst sınırı ise brüt asgari ücretin yüzde 80’i olarak hesaplanıyor.
Dolayısıyla 2026 yılı brüt asgari ücret tutarı yükseldikçe, işsizlik ödeneğinin hem alt hem üst sınırı da otomatik olarak artacak.
Kıdem tazminatı tabanı ve tavanı
Asgari ücretli bir çalışan, her bir yıllık çalışma karşılığında brüt asgari ücret tutarında kıdem tazminatına hak kazanıyor. Bu nedenle, 2026 yılı için belirlenecek yeni brüt asgari ücret tutarı, asgari ücretle çalışanların yıllık kıdem tazminatını da doğrudan yukarı çekecek.
Öte yandan kıdem tazminatında sadece taban değil, tavan tutar da önem taşıyor. Kıdem tazminatı tavanı, memur maaş artışlarındaki katsayı esas alınarak hesaplanıyor. Son olarak temmuz ayında memur maaşlarına yapılan artışın ardından kıdem tazminatı tavanı 53 bin 919 lira olarak belirlenmişti.
Yeni dönemde memur maaş artışlarına paralel olarak kıdem tazminatı tavanı yeniden güncellenecek; asgari ücretin yükselmesiyle kıdem tazminatı tabanı artarken, tavan tutarın da memur zamlarıyla birlikte yukarı yönlü revize edilmesi bekleniyor.
Stajyer ücretleri yükselecek
Asgari ücretle bağlantılı bir diğer önemli kalem de stajyer ücretleri. İşletmelerde staj yapan lise ve üniversite öğrencilerine ödenen staj ücreti, brüt asgari ücretin yüzde 30’u üzerinden hesaplanıyor.
Bu çerçevede 2026 yılı asgari ücretinde yapılacak artış, stajyerlere ödenen asgari tutarların da aynı oranda yükselmesi anlamına gelecek. Böylece hem mesleki eğitim gören lise öğrencilerinin hem de üniversite stajyerlerinin aylık gelirlerinde artış yaşanacak.
GSS primleri yeni asgari ücrete göre hesaplanacak
Asgari ücretteki artış, Genel Sağlık Sigortası (GSS) primlerini de etkileyecek. Sağlık hizmetlerinden yararlanmak için GSS kapsamında prim ödeyenler için esas alınan tutar, brüt asgari ücretin belirli bir oranına göre hesaplanıyor.
Buna göre hastanelerden ve sağlık kuruluşlarından yararlanmak için ödenmesi gereken GSS primleri, brüt asgari ücretin yüzde 3’üne karşılık gelen tutar üzerinden belirlenecek. Brüt asgari ücretteki her artış, GSS prim ödemelerinin de yükselmesi sonucunu doğuracak.
Askerlik ve doğum borçlanması tutarları
Askerlik ve doğum borçlanması yoluyla emeklilik prim günlerini artırmak isteyenler de asgari ücret artışından etkilenecek. Bu borçlanmalar, asgari ücrete bağlı prime esas kazanç üzerinden hesaplandığı için, yeni asgari ücretle birlikte günlük ve aylık borçlanma tutarları da yükselecek.
Bu durum, ileride emekli olmayı planlayan ve eksik günlerini askerlik veya doğum borçlanmasıyla tamamlamak isteyen vatandaşların ödeyeceği toplam borçlanma bedelinin artacağı anlamına geliyor.
İsteğe bağlı sigorta primleri
Emeklilik için kendi primini kendisi ödeyenler açısından da asgari ücret belirleyici konumda. İsteğe bağlı sigorta primleri, prime esas kazancın alt sınırı olan asgari ücret üzerinden hesaplanıyor.
Dolayısıyla 2026 yılı için belirlenecek yeni asgari ücret, isteğe bağlı sigorta primi ödeyenlerin aylık ödeme tutarlarını da artıracak. Primlerin yükselmesi, uzun vadede bağlanacak emekli aylığını olumlu etkileyebilse de, kısa vadede aylık prim yükünün artmasına neden olacak.
Rapor ücretleri, 65 yaş aylığı ve engelli aylıkları
Asgari ücret artışı, çalışanların rapor (istirahat) ücreti hesaplamalarını da etkileyecek. Geçici iş göremezlik ödeneği olarak bilinen rapor ücreti, prime esas kazançlar üzerinden hesaplandığı için asgari ücretteki yükseliş, rapor döneminde alınan ödemelerin de artması sonucunu doğuracak.
Bunun yanı sıra 65 yaş aylığı ve engelli aylığı gibi sosyal yardımların hesaplanmasında da asgari ücret ve buna bağlı gösterge ve sınırlar dikkate alınıyor. Yeni asgari ücretle birlikte, bu kalemlerde de tutarların yeniden gözden geçirilmesi ve revize edilmesi öngörülüyor.
Süreç tüm vatandaşları dolaylı olarak ilgilendiriyor
Asgari ücrette yapılacak güncelleme, yalnızca asgari ücretle çalışanların maaş zammı olarak görülmüyor. İşsizlik ödeneğinden kıdem tazminatına, stajyer maaşından GSS primine, askerlik ve doğum borçlanmasından isteğe bağlı sigortaya ve çeşitli sosyal yardım ödemelerine kadar pek çok alanda yeni rakamların belirlenmesi, sürecin toplumun geniş kesimlerini dolaylı olarak etkilediğine işaret ediyor.
