Türkiye’de yaşlı nüfusun artması ve sosyal güvenlik harcamalarının yükselmesi üzerine Bakım Sigortası modeli için çalışma başlatıldı. Orta Vadeli Program (OVP) kapsamında ele alınan sistemde hangi hizmetlerin sunulacağı ve finansmanın nasıl sağlanacağı yapılacak çalışmalarla belirlenecek.

Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 65 yaş üstü nüfus 9 milyon 583 bin kişiye ulaştı. Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğretim Görevlisi Tarkan Zengin, bu grubun toplam nüfusun yüzde 11’ini oluşturduğunu aktardı.

Zengin, Birleşmiş Milletler kriterlerinde 65 yaş üstü nüfus oranının yüzde 10’u aşmasının ülkelerin yaşlı nüfus kapsamında değerlendirilmesinde kullanılan ölçütlerden biri olduğunu belirtti. Türkiye’de yaşlı nüfusun son beş yılda yüzde 20,5 arttığını ifade etti.

Yaşlı nüfus son beş yılda hızla arttı

Türkiye’de doğuşta beklenen ortalama yaşam süresinin 78 seviyesine çıktığını belirten Zengin, sağlık hizmetlerine erişim ve hizmet kalitesindeki gelişmelerin yaşam süresini artırdığını söyledi. Yaşlı nüfusun artış hızının yüksek olduğunu kaydetti.

65 yaş üstü nüfusun beş yıl içinde 7 milyon 950 binden 9 milyon 583 bine yükseldiğini aktaran Zengin, yaklaşık 9,5 milyon kişilik yaşlı nüfusun büyük bölümünün 65-74 yaş grubunda bulunduğunu ifade etti. Her 10 yaşlıdan 6’sının bu yaş aralığında olduğu bildirildi.

Yaş ilerledikçe sağlık harcamalarının da yükseldiği belirtildi. Zengin’in verdiği bilgilere göre 30 yaşına kadar olan nüfusta sağlık harcaması 1 lira seviyesindeyken, 65 yaş üstünde bu tutar 5-6 liraya çıkıyor.

Bakım sigortasında hangi hizmetler bulunabilir

Orta Vadeli Program’da yaşlı bakım desteğinin güçlendirilmesine yönelik çalışmalar yer alıyor. Bakım sigortası modelinde ilk olarak sistem kapsamında vatandaşlara hangi hizmetlerin verileceği ve bunların nasıl finanse edileceği üzerinde durulacak.

Değerlendirilen hizmetler arasında şunlar bulunuyor:

Bakım sigortasının ileri yaş, kronik hastalık veya fiziksel ve zihinsel faaliyetlerini tek başına yerine getiremeyen kişilere yönelik tıbbi ve sosyal destekleri kapsayabilecek bir sistem olarak ele alındığı belirtildi.

Primli ve primsiz modeller değerlendirilecek

Sistemin finansman yöntemi henüz kesinleşmedi. Dünyada uygulanan primli ve primsiz modellerin inceleneceğini belirten Zengin, Türkiye’de uygulanacak yöntemin hizmet kapsamı netleştikten sonra şekilleneceğini söyledi.

Primli bir sistem tercih edilmesi halinde çalışan ve işverenden yapılacak kesintilerin oranının ayrıca belirlenmesi gerekecek. Alternatif modeller arasında primin bir bölümünün ödenmesi ve kalan kısmının devlet tarafından desteklenmesi de bulunuyor.

Zengin, hizmet kapsamı ve finansman yönteminin yapılacak çalışmalar sonucunda kesinleşeceğini ifade etti. Dünyadaki uygulamaların değerlendirilmesinin ardından Türkiye’ye özgü bir modelin de oluşturulabileceğini aktardı.