Meclis Genel Kurulu gündemine gelmesi beklenen ekonomi paketinde yer alan vergi düzenlemesi tartışma yarattı. Teklifte, Türkiye’de yerleşik olmayan gerçek kişilerin yurt dışında elde ettikleri kazanç ve iratlara 20 yıl süreyle gelir vergisi muafiyeti getirilmesi öngörülüyor.
Düzenleme, kamuoyunda “Beckham modeli” olarak bilinen özel vergi rejimiyle karşılaştırılıyor. TÜRMOB, İspanya’da benzer uygulamanın 5 yıl sürdüğünü hatırlatarak Türkiye’de neden 20 yıllık bir sürenin tercih edildiğinin ayrıntılı şekilde değerlendirilmesi gerektiğini bildirdi.
Kimler yararlanabilecek?
Teklife göre, Türkiye’de yerleşik sayılmadan önceki son 3 takvim yılında Türkiye’de ikametgâhı ve vergi mükellefiyeti bulunmayan gerçek kişiler, yurt dışında elde ettikleri kazanç ve iratlar için gelir vergisinden muaf tutulabilecek.
Ayrıca düzenleme kapsamında, kişinin bu süre içinde vefat etmesi halinde veraset ve intikal vergisi oranının yüzde 1’e düşürülmesi de öngörülüyor.
TÜRMOB’dan vergi adaleti uyarısı
Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği, teklifin hem süresi hem de kapsamı bakımından dikkatle ele alınması gerektiğini belirtti.
TÜRMOB değerlendirmesinde, İspanya’daki Beckham düzenlemesinin ülkeye gelen yabancılar için taşınılan yıl ve sonraki 5 yıl boyunca özel vergilendirme imkanı sunduğu hatırlatıldı. Türkiye’de teklif edilen 20 yıllık muafiyetin ise daha uzun ve kapsamlı bir ayrıcalık oluşturabileceği kaydedildi.
“Çifte vergilendirmeme” riski gündeme geldi
TÜRMOB, Türkiye’nin mevcut vergi mevzuatında yurt dışında ödenen vergilerin Türkiye’de ödenecek vergiden mahsup edilmesine ilişkin düzenlemeler bulunduğuna dikkat çekti. Ayrıca Türkiye’nin 90’dan fazla ülkeyle çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması yaptığı belirtildi.
Birliğe göre, sorun yurt dışında elde edilen kazancın vergi cenneti ya da özel vergi rejimi uygulayan ülkelerde hiç vergilendirilmemesi durumunda ortaya çıkıyor. Bu durumda söz konusu gelirlerin Türkiye’de de vergilendirilmemesi, “çifte vergilendirmeme” sonucunu doğurabiliyor.
Sermaye çıkışı uyarısı
TÜRMOB, düzenlemenin amaçlanan sermaye girişinin aksine sermaye çıkışını teşvik edebileceği uyarısında bulundu. Değerlendirmede, Türkiye’de üretim ve tasarruf yapan kişilerin ülke dışına çıkarak 3 yıl sonra yeniden dönmeleri halinde bu rejimden yararlanabileceği ifade edildi.
Bu durumda, bugün Türkiye’den çıkan bir kişinin 3 yıl sonra dönerek 17 yıl boyunca muafiyet rejiminden faydalanabileceği ve mirasçılarının vergi yükünün de yüzde 1 seviyesine düşebileceği belirtildi.
“Türkiye’de çalışanlar aleyhine sonuç doğurabilir”
TÜRMOB, düzenlemenin Türkiye’de çalışıp üreten, gelirini beyan eden ve tasarruf yapan mükellefler açısından adalet tartışması yaratabileceğini bildirdi.
Birliğe göre, yurt dışı gelirleri için uzun süreli muafiyet sağlanması, Türkiye’de yerleşik mükellefler ile sonradan gelen kişiler arasında yatay ve dikey vergi adaletini zedeleyebilir.
Fayda ve maliyet hesabı çağrısı
TÜRMOB, geçmişte yabancılara tanınan bazı vergi ayrıcalıklarından daha sonra yerleşik kişilerin de yararlanabildiğine ilişkin örnekler bulunduğunu hatırlattı.
Bu nedenle düzenlemenin yalnızca yatırım çekme hedefiyle değil, vergi adaleti, sermaye hareketleri, çifte vergilendirmeme riski ve kamu gelirleri üzerindeki etkileriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Gözler Meclis sürecinde
Ekonomi paketinin Meclis gündemine gelmesiyle birlikte, 20 yıllık vergi muafiyeti düzenlemesine ilişkin tartışmaların artması bekleniyor. Düzenlemenin nihai şekli, komisyon ve Genel Kurul görüşmeleri sonrasında netleşecek.