Vergi Denetim Kurulu (VDK), 2026'da büyük ölçekli mükelleflere yönelik vergi inceleme oranını yüzde 31,3 seviyesine yükseltti. Yüksek gelir grubundaki mükelleflere yönelik çalışmalarda ise vergi incelemesi, izaha davet ve gözetim yöntemleri kullanıldı.
Büyük ölçekli mükelleflerde geçmiş yıllarda yaklaşık yüzde 11 olan inceleme oranı, bu yıl yüzde 31,3'e çıktı. Böylece yaklaşık her üç büyük ölçekli mükelleften biri vergi incelemesi kapsamına girdi.
Orta ve küçük ölçekli mükelleflerde daha düşük inceleme oranları uygulandı. Orta ölçekli mükelleflerin yüzde 7,3'ü, küçük ölçekli mükelleflerin ise yüzde 1,1'i incelemeye alındı.
Yüksek gelir grubunda 16 bin 307 mükellef gözetimde
VDK, yüksek gelir grubunda bulunan mükelleflerin 2025 yılı kazançlarına ilişkin beyanlarının doğru verilmesi amacıyla 2'nci Yüksek Gelir Grupları Gözetim ve Uyum Programını başlattı. Program kapsamında artırılan matrah 48,7 milyar liraya ulaştı.
Gözetim kapsamına alınan yüksek gelir grubundaki mükellef sayısı 16 bin 307 olarak belirlendi. Çalışmada bu kişiler iki ayrı grupta değerlendirildi.
Birinci grupta, Türkiye'nin ölçek bakımından en büyük 42 bin firmasında ortaklığı bulunan kişiler yer aldı. Risk analizi sonucunda bu kişilerin gelir vergisi tutarları ile tespit edilen kazançları arasında uyumsuzluk bulunduğu belirlendi.
İkinci gruba ise herhangi bir şirkette ortaklığı bulunmadığı halde lüks yaşam düzeyi ile ödediği vergiler arasında uyumsuzluk tespit edilen kişiler dahil edildi.
Yaklaşık 7 bin mükellef daha önce beyan vermemiş
Gözetime alınan yaklaşık 7 bin mükellefin geçmiş dönemlerde hiç beyanda bulunmadığı belirlendi. Bu kişilerin büyük bölümü yürütülen gözetim çalışmasının ardından ilk kez beyanname vererek gelirlerini beyan etti.
Program kapsamında farklı vergi kalemlerindeki matrah artışları da kayda geçti:
-
Gelir vergisi beyanındaki artış: 6,7 milyar lira
-
Ortak olunan şirketlerin vergi kesintisi matrahındaki artış: 4,2 milyar lira
-
Ortak olunan şirketlerin kurumlar vergisi matrahındaki artış: 33,9 milyar lira
Büyük ölçekli mükelleflerde doğrudan vergi incelemesi öne çıkarken orta ölçekli mükelleflerin denetiminde izaha davet yöntemine başvuruluyor. Küçük ölçekli mükelleflerde ise uyarı amacı taşıyan gözetim uygulamaları tercih ediliyor.
Şimşek vergiye gönüllü uyum çağrısı yaptı
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, teknolojinin etkin kullanımıyla vergi denetim kapasitesinin güçlendirildiğini bildirdi. Denetim kapasitesinin büyük ölçekli ve yüksek gelir grubundaki mükelleflere yöneltildiğini belirtti.
Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı:
“Vergide adaleti artırmaya yönelik çalışmalarımız kapsamında denetim kapasitemizi, büyük ölçekli ve yüksek gelir grubundaki mükelleflere yöneltiyoruz. Bu mükelleflerimizi, vergiye gönüllü uyuma davet ediyoruz.”
