Ticari taksi plakası satışlarında vergi oyunları dikkat çekiyor. Son dönemde, galericiler, plakaların satış bedelini noter kaydında düşük göstererek vergi avantajı sağlamaya çalışıyor. Bazı satışlarda, 9 milyon lira değerindeki plakalar 4 milyon lira üzerinden gösteriliyor ve bu durum SMS yoluyla alıcılara açıkça bildiriliyor.
Taksi plakası fiyatları, diğer yatırım araçlarının gerisinde kalmış durumda. Son üç yılda yaklaşık 6 milyon lira seviyelerinde seyreden plakalar, son aylarda 9 milyon liraya kadar yükseldi. Bu dönemde altının gram fiyatı ise 1000 liradan 5700 liraya çıktı. Yani 3 yıl önce plakaya yatırım yapan biri, aynı parayla altın alsaydı bugünün değeriyle 34,2 milyon lira kazanmış olacaktı. Plakaların kiralanması yasal olmasa da aylık kira bedeli yaklaşık 50 bin lira civarında bulunuyor.
Plaka devri sırasında ödenmesi gereken noter harcı, satış bedelinin yüzde 3’ü oranında hesaplanıyor. Ancak galericiler, elden ödeme alarak plaka fiyatını noter kaydında düşük gösteriyor ve gerçekte daha yüksek bir bedelle satış gerçekleştiriyor. Örneğin, 4 milyon lira üzerinden noter kaydı yapıldığında harç 120 bin lira olurken, gerçek satış bedeli olan 9 milyon 295 bin lira üzerinden işlem yapılsaydı harç 278 bin 850 lira olacaktı. Bu fark, yasa dışı bir şekilde elden satıcıya geçiyor. SMS’lerle de alıcılara bu yöntem bildiriliyor.
Örnek olarak bir galeri, “Noter: 4 milyon TL’den. Noter satışı, oda, sicil, vergi dairesi kaydı, muamele ve trafik tescili kayıtları her şey dahil kirada 9 milyon 95 bin lira, hazırda 9 milyon 295 bin lira.” şeklinde mesaj gönderiyor.
Yılbaşında yürürlüğe girecek vergi düzenlemesi, ticari taksileri basit usulden gerçek usule geçirecek ve sektör mensuplarını tedirgin ediyor. Yeni sistemle birlikte taksimetrede görünen tutar, ödeme kaydedici cihaz aracılığıyla otomatik olarak fişlenip vergiye yansıyacak.
Taksilerin gelir vergisi uygulamasında belirsizlikler bulunuyor. Şu anda plaka sahibi, şoför veya kiracı fark etmeksizin, taksinin kazancından ödenmesi gereken vergi, plaka sahibine yükleniyor. Yeni sistemde ise şoför, kiracı ve plaka sahibinin kazançlarına ilişkin vergilendirmede karışıklıkların yaşanması öngörülüyor.
Taksi sektörü yetkililerinin konu hakkında görüşmeler yaptığı bilinse de henüz net bir çözüm sağlanmış değil.
