Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) görüşülen yeni kanun tasarısı, milyonlarca çalışanı, işvereni ve emekliyi doğrudan etkileyecek köklü değişiklikler içeriyor. Tasarı yasalaştığında, hem çalışanların maaş kesintilerinde hem de işverenlerin prim yüklerinde ciddi farklılıklar ortaya çıkacak. Ayrıca prime esas kazanç tavanı yükselirken, işveren prim teşviklerinde indirim yapılacak.
Prim Kesintileri Artıyor
Yeni düzenlemeye göre, çalışanların malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları için yapılan prim kesintilerinde artışa gidilecek. İşverenlerin emeklilik için ödedikleri prim oranı yüzde 11’den yüzde 12’ye yükseltilecek. Mevcut durumda toplam prim kesintisi yüzde 37,75 seviyesindeyken, bu oran yüzde 38,75’e çıkacak. Yetkililer, artışın gerekçesini “sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğini sağlamak ve emekli maaşlarını artırmak” olarak açıkladı.
İşveren Prim Teşviki Azaltılıyor
2008’den bu yana uygulanan 5 puanlık işveren prim desteği, geçtiğimiz yıl 4 puana düşürülmüştü. Yeni tasarı yasalaşırsa bu destek 2 puana kadar indirilecek. Bu durumdan en çok küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) etkilenecek.
İmalat sanayii dışındaki işletmeler, prim teşvikinin azalması ve prim artışı nedeniyle 3 puanlık ek maliyetle karşı karşıya kalacak. Bu da asgari ücretli bir çalışan için işverene yaklaşık 780 lira ek maliyet anlamına geliyor.
İmalat sektöründe ise yüzde 5’lik teşvik devam edecek, ancak 1 puanlık prim artışıyla maliyet yaklaşık 260 lira yükselecek.
Prime Esas Kazanç Tavanı Yükseliyor
Tasarıyla birlikte, prime esas kazanç tavanı 7,5 kattan 9 kata çıkarılacak. Bu değişiklik özellikle yüksek gelirli çalışanları ve üst düzey yöneticileri ilgilendiriyor.
Bugünkü asgari ücret baz alındığında, prime esas kazanç tavanı 195 bin liradan 234 bin liraya yükselecek. Bu sayede yüksek prim ödeyen çalışanların emekli maaşları da artacak. Ancak düşük ve orta gelirli çalışanlar için bu düzenlemenin doğrudan bir etkisi bulunmayacak.
Genel Değerlendirme
Yeni SGK düzenlemesi, hem çalışan hem işveren açısından dengeleri değiştirecek. Amaç, sosyal güvenlik sisteminin gelir yapısını güçlendirmek ve uzun vadede emekli maaşlarını artırmak olsa da, kısa vadede işveren maliyetlerinin artması bekleniyor.
İş dünyası temsilcileri ise özellikle KOBİ’lerin bu değişimden olumsuz etkilenebileceği uyarısında bulunuyor.
