İş arayanları hedef alan dolandırıcılar, gerçek şirketlerin isimleri, logoları ve çalışan bilgilerini kullanarak güven sağlamaya çalışıyor. İş görüşmesi ve çevrim içi mülakatla ilerleyen süreçte, adaylardan kayıt, eğitim ve farklı masraflar gerekçe gösterilerek para talep ediliyor.
Bilişim Uzmanı Dinçer Karaca, kullanılan yöntemde gerçek bir işe alım süreci izlenimi oluşturulabildiğini aktardı. Dolandırıcılar, profesyonel görünümlü iş ilanlarının ardından adaylarla iletişime geçerek görüşmeler gerçekleştirebiliyor.
Dinçer Karaca, Bilişim Uzmanı:
“Size bir iş teklifi geliyor. Görüşme yapılıyor. Hatta çevrim için mülakat bile gerçekleştirilebiliyor”
Önce görüşme yapılıyor, ardından ödeme isteniyor
Süreçte ilk aşama güven oluşturmak üzerine kuruluyor. İş ilanına başvuran veya ilan üzerinden iletişim kurulan kişilerle görüşmeler yapılabiliyor ve çevrim içi mülakat düzenlenebiliyor.
Güven sağlandıktan sonra adaydan para talep ediliyor. Ödeme isteği için kayıt, eğitim, malzeme, kargo, sigorta veya vergi gibi farklı gerekçeler kullanılabiliyor.
İlk ödemenin yapılması ise sürecin sona erdiği anlamına gelmiyor. Dolandırıcılar daha sonra yeni masraflar çıkararak kişiden tekrar para isteyebiliyor.
Mağdurlar, daha önce verdikleri parayı kaybetmemek amacıyla sonraki ödeme taleplerini de kabul edebiliyor. Böylece iş bulmak amacıyla başlayan süreçte maddi kayıp artabiliyor.
| Ödeme için kullanılan gerekçeler |
|---|
| Kayıt |
| Eğitim |
| Malzeme |
| Kargo |
| Sigorta |
| Vergi |
Banka ve e-Devlet bilgileri paylaşılmamalı
Karaca, iş arayanların kişisel bilgilerini ve banka hesaplarını koruması gerektiğini belirtti. Özellikle banka bilgileri, e-Devlet şifresi ve doğrulama kodlarının paylaşılmaması gerektiğini ifade etti.
Dinçer Karaca, Bilişim Uzmanı:
“Çok net birkaç kural var. İşe girmek için para ödenmez. Banka ve e-devlet şifresi, doğrulama kodu paylaşılmaz. Tanımadığımız birine uzaktan erişim verilmez ve kişisel banka hesabınız hiçbir şirket adına para alıp göndermek için kullanılmaz.”
Uyarılar arasında tanımadığınız kişilere cihazlara uzaktan erişim yetkisi verilmemesi de bulunuyor. Kişisel banka hesabının herhangi bir şirket adına para gönderme veya alma amacıyla kullanılmaması gerektiği de aktarıldı.
İş ilanı şirketin kendi kanallarından doğrulanmalı
İş başvurusu öncesinde ilanın gerçekliğinin kontrol edilmesi gerekiyor. Özellikle adaydan ödeme istenmesi halinde, ilanı yayımladığı belirtilen şirketin gerçekten böyle bir işe alım yapıp yapmadığının teyit edilmesi öneriliyor.
Karaca, doğrulamanın doğrudan şirketin kendi kanalları üzerinden yapılması gerektiğini söyledi.
Dinçer Karaca, Bilişim Uzmanı:
“İlanı mutlaka şirketin kendi internet sitesinden ve kurumsal iletişim kanallarından doğrulamanız gerekiyor.”
