Mayıs enflasyonunun beklentilerin altında kalması ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) uzun bir aradan sonra repo ihalelerine dönmesi, politika faizinde indirim ihtimalini masaya taşıdı. Bankalar, resmi bir adım gelmeden önce bile mevduat faiz oranlarını sessizce aşağı çekmeye başladı
TÜİK’in verilerine göre Mayıs ayında tüketici fiyatları yüzde 1,53 arttı. Piyasa, yüzde 2’nin biraz üzerinde bir artış bekliyordu. Enflasyonun hız kesmesi, TCMB’nin sıkı para politikasında gevşemeye gidebileceği yorumlarını güçlendirdi.
TCMB, politika faizini yüzde 46 seviyesinde tutarken 100 milyar TL’lik, bir haftalık repo ihalesi açtı. Miktar bazlı düzenlenen bu ihale, oran değişmese de “faiz indirimine ön hazırlık” şeklinde okundu.
Kurban Bayramı sonrasında bazı bankalar, en yüksek mevduat faizini yüzde 53’te bırakarak oranlarını yaklaşık 1 puan aşağı revize etti. Böylece mevduat cephesinde haftalık bazda küçük de olsa gerilemeler görülmeye başlandı.
Gözler şimdi 19 Haziran’da açıklanacak TCMB Para Politikası Kurulu kararında. 3. Göz Danışmanlık Kurucusu Hikmet Baydar, son enflasyon rakamlarının faiz indirimi beklentisini belirginleştirdiğini belirtiyor.
Tek bir indirim hamlesi, bankaların mevduat faizlerini hemen sert biçimde düşürmeye yetmeyebilir. Sıkı para politikası ve BDDK düzenlemeleri nedeniyle bilançolarını esnek yönetemeyen bankalar, likidite tarafında hâlâ desteğe ihtiyaç duyuyor.
Eğer TCMB bu ay politika faizini aşağı çekerse, mevduat faizlerinde sınırlı bir gevşeme mümkün. Daha ciddi bir düşüş için ise mevduat hedefleri, stopaj oranları ve kredi büyümesi üzerindeki kısıtlamalarda yumuşama gerekiyor.
Para politikasındaki sıkılık kademe kademe gevşedikçe, piyasa koşulları normalleşecek ve bankalar mevduat maliyetlerini daha hızlı geriye çekebilecek. Analistler, politika faizinin 19 Haziran’da yüzde 42,5 civarına, hatta daha altına inebileceği senaryoları da tartışıyor.
Son repo ihalesinde yüzde 46 basit faiz sabit kaldı; bu nedenle tek başına “indirime sinyal” sayılmıyor. Yine de ihalelerin başlaması, TCMB’nin fazla likiditeyi farklı araçlarla yönetmeye hazır olduğuna işaret ediyor.
Repo ihaleleri, piyasadaki TL fazlasını sterilize etmek için kullanılıyor. TCMB’nin ihalelerdeki tutarı artırması veya faizi yüzde 46’nın altına düşürmesi hâlinde, politika faizinde düşüşün kapıda olduğuna dair daha güçlü bir mesaj okunabilir.
Mevduat faizlerindeki son düşüşlerin asıl nedeni doğrudan indirim beklentisinden ziyade bankaların döviz cinsi sendikasyonlarla elde ettiği kaynağın maliyetini TL bazında sübvanse edebilme imkânı. Başarılı sendikasyonlar ve swap işlemleri, bankaların fonlama maliyetini aşağı çekerek mevduat faizlerine doğal olarak yansıyor.