İngiltere'deki Rampion Açık Deniz Rüzgar Çiftliği'nde bir rüzgar türbininin tabanına yaklaşık 75 bin özel beton küp yerleştirildi. RWE ve ARC marine tarafından yürütülen pilot proje, türbin temelini aşınmadan korurken deniz canlılarına yeni yaşam alanları sağlamayı amaçlıyor.
RWE'nin 16 Ekim 2025 tarihli açıklamasında, kullanılan küplerin 15 ila 35 santimetre arasında değişen boyutlara sahip olduğu bildirildi. Kurulumu denizcilik alanında faaliyet gösteren Rohde Nielsen gerçekleştirdi.
Resif küpleri kaya tabakasına alternatif olarak geliştirildi
"Reef cubes" olarak adlandırılan patentli resif küpleri, açık deniz rüzgar türbinlerinde kullanılan geleneksel kaya koruma sistemlerine alternatif oluşturuyor. Bu yapılar, güçlü akıntıların türbin temellerinin çevresindeki deniz tabanında meydana getirebileceği aşınmayı sınırlamak üzere tasarlandı.
Küpler aynı zamanda deniz canlılarının kullanabileceği yüzey ve boşluklar oluşturuyor. Tasarım; balıkların, kabuklu canlıların ve daha geniş deniz ekosistemlerinin gelişebileceği alanların artırılmasını hedefliyor.
Bir türbinin çevresindeki küplerin oluşturduğu toplam habitat yüzeyinin 25 bin metrekareye ulaştığı bildirildi. ARC marine Üst Yöneticisi Tom Birbeck, sistemin standart kaya korumasıyla karşılaştırıldığında habitat boşluklarının hacmini yüzde 100'den fazla artırabildiğini belirtti.
Yüzey alanındaki artışın ise yüzde 38 seviyesine ulaşabildiği aktarıldı. Modüler küplerin daha hafif olması, kolay kurulabilmesi ve yerel kaynaklarla üretilebilmesi sistemin diğer özellikleri arasında yer alıyor.
| Projedeki veri | Değer |
|---|---|
| Yerleştirilen küp sayısı | Yaklaşık 75 bin |
| Küplerin boyutu | 15-35 santimetre |
| Habitat yüzeyi | 25 bin metrekare |
| Habitat boşluğu artışı | Yüzde 100'den fazla |
| Yüzey alanı artışı | Yüzde 38 |
Teknik ve ekolojik etkiler 2030'a kadar izlenecek
Rampion'daki çalışma, Reef Enhancement for Scour Protection (RESP) adlı pilot projenin parçası olarak yürütülüyor. Projenin sonraki aşamasında hem sistemin teknik performansı hem de deniz canlıları üzerindeki etkileri takip edilecek.
RWE'nin planına göre 2026-2030 döneminde ekolojik ve jeofizik araştırmalar yapılacak. İncelemelerde resif küplerinin türbin temelini aşınmaya karşı ne ölçüde koruduğu ve deniz canlılarının zaman içinde yapılarla nasıl etkileşime girdiği değerlendirilecek.
İlk teknik ve ekolojik verilerin 2026'dan itibaren paylaşılması planlanıyor. RWE Açık Deniz Rüzgar Birimi Operasyon Direktörü Thomas Michel, pilot uygulamanın enerji altyapısının korunması ile deniz çevresine katkı sağlayabilecek çözümlerin değerlendirilmesine imkan verdiğini belirtti.
Çalışmanın sonuçları, resif küpü teknolojisinin başka açık deniz rüzgar türbinleri ve platformlarında kullanılıp kullanılamayacağının değerlendirilmesinde de kullanılacak. Sistemin uzun vadeli mühendislik ve çevresel performansı ise izleme çalışmalarından elde edilecek sonuçlara göre değerlendirilecek.
