Danıştay 12. Dairesi, kamu çalışanlarının uzun süredir beklediği ve sendikal alanda büyük tartışmalara neden olan yüzde 2 sendikal barajı uygulamasını hukuka aykırı bularak, eksik ödenen Toplu Sözleşme İkramiyeleri hakkında emsal niteliğinde bir karar verdi. Bu kararla, barajın altında kalan sendika üyelerinin yüz binlerce liralık kaybının yasal faiziyle birlikte geri ödenmesinin yolu açıldı.
Kararın Gerekçesi: AYM İptali ve Hukuka Aykırılık
Kararın temelini, Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) 18 Ocak 2024 tarihli iptal kararı oluşturuyor. AYM, kamu görevlileri sendikaları arasındaki ayrımcılığa yol açan ve sendikal özgürlükleri kısıtlayan yüzde 2 barajını iptal etmişti.
Danıştay 12. Dairesi, 2023/74 Esas ve 2025/2733 Karar numaralı davasında (Davacılar arasında Teç-Sen gibi sendikaların yer aldığı biliniyor), bu AYM kararına dayanarak, Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan ve yüzde 2 barajını uygulamaya koyan ilgili kılavuz hükümlerini (Personel Ödemeleri 2023 Yılı Yeni Yıl İşlemleri Uygulama Kılavuzu'nun “B-Sendika Düzenlemesi” başlıklı kısmı) hukuka aykırı bularak iptal etti.
Mahkeme, iptal edilen düzenlemelerin yasal dayanağının (375 sayılı KHK'nın ek 4. ve geçici 42. maddeleri) AYM kararıyla ortadan kalktığını ve dolayısıyla bu düzenlemelerde hukuka uygunluk bulunmadığını teyit etti.
Eksik Ödenen Ücretler Geri Ödenecek
Danıştay'ın bu emsal kararı, en kritik sonucu beraberinde getirdi: Yüzde 2'lik sendikal baraj nedeniyle yüksek Toplu Sözleşme İkramiyesini alamayan kamu çalışanlarına eksik ödenen tutarların iadesi karara bağlandı.
* Geri Ödeme Şartı: Eksik ödeme alan kamu çalışanlarının, bireysel olarak veya üyesi oldukları sendikalar aracılığıyla yaptıkları başvurular/davalar sonucu bu haktan yararlanması bekleniyor.
* Faiz Uygulaması: İptal edilen düzenleme nedeniyle mahrum kalınan Toplu Sözleşme İkramiyesi tutarları, dava/başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte üyelere geri ödenecek.
Bundan Sonra Ne Olacak?
Bu karar, yüzde 2 barajının altında kalan sendikalar ve üyeleri için büyük bir hukuki zafer anlamına geliyor. Kararın kesinleşmesinin ardından, idarelerin iade süreçlerini başlatması ve bu konuda gerekli düzenlemeleri yapması bekleniyor. Yüzde 2 barajına takılan yüz binlerce kamu çalışanı için önemli bir mali kazanım kapısı açılmış oldu.
Tüm kamu çalışanlarının, eksik ödemelerinin iadesi için yasal süreçleri takip eden sendikalarıyla veya bir hukukçu ile irtibata geçmeleri büyük önem taşıyor.
