ABD Başkanı Donald Trump ve NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Ankara'da düzenlenen NATO Liderler Zirvesi kapsamında Beştepe'de ortak bir basın toplantısı gerçekleştirdi. Küresel savunma ve ittifak politikalarına dair radikal değerlendirmelerde bulunan Trump, İran ile yürütülen diplomatik süreçlerin sonuna gelindiğine işaret etti. İttifak üyesi ülkelerin savunma yükümlülüklerini de eleştiren ABD Başkanı, bazı Avrupa ülkeleriyle ticari ve askeri ilişkileri tamamen askıya aldıklarını duyurdu.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise basın toplantısında, özellikle Orta Doğu ve nükleer güvenlik başlıklarında Washington yönetimiyle tam bir mutabakat içinde olduklarının altını çizdi.
İspanya ile ticaret dahil tüm ilişkiler kesildi
Basın toplantısında üye ülkelerin savunma harcamalarındaki ortak yük paylaşımı ilkelerine riayet etmediğini belirten Donald Trump, Avrupa ülkelerine yönelik sert eleştiriler yöneltti. Almanya, Fransa ve İngiltere liderleriyle görüştüğünü fakat İspanya yönetimini tamamen devre dışı bıraktıklarını açıklayan Trump, bu ülkenin bütçe payını ödemediğini ifade etti.
Kolektif savunma mekanizmasının tek taraflı yürütülemeyeceğini vurgulayan Trump, şu hususlara dikkat çekti:
İspanya ile ziyaretler ve ticaret dahil olmak üzere tüm kurumsal ilişkiler kesildi,
Avrupa'yı kısa dönemde Rusya tehdidinden korumak adına trilyonlarca dolar harcandı,
İtalya’nın müttefiklik ilişkilerinde sergilediği tutum olumsuz olarak nitelendirildi.
Türkiye F35 savaş uçaklarını teslim alacak
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yürüttüğü ikili diplomasiye de değinen ABD Başkanı Donald Trump, Ankara'nın askeri gücünü övdü. Türkiye'nin çok yeni ve güçlü bir ordu yapılanmasına sahip olduğunu belirten Trump, askeri havacılık programına yönelik kritik bir gelişmeyi paylaştı.
Trump, askeri ortaklıklar çerçevesinde şu ifadeleri kullandı:
"Erdoğan'ı çok seviyorum. İsrail Başbakanı Netanyahu'yu da çok seviyorum. Türkiye F-35'leri alacak. Ben olmasam belki Türkiye karşı tarafta bir İran Savaşı'na dahil olabilirdi. Ben yönetimde varım diye Türkiye'nin tarafsız konumunu koruduğunu Netanyahu'ya bizzat ilettim."
İran nükleer silah gücüne kesinlikle sahip olmamalı
Basın mensuplarının Orta Doğu'daki bölgesel güvenlik risklerine ve İran'ın nükleer programına yönelik sorularını yanıtlayan Trump, Tahran yönetimiyle yürütülen müzakerelerin geleceğine dair net konuştu. İran'ın nükleere sahip olmaması gerektiğini belirten ABD Başkanı, "İran'la ateşkes bence bitti" değerlendirmesinde bulundu. Müzakere kapısının teorik olarak açık kalabileceğini fakat bunun kendisi için önem taşımadığını söyleyen Trump, muhataplarının diplomatik süreçlerde dürüst davranmadığını savundu.
NATO Genel Sekreteri Rutte stratejik başlıklarda ABD'ye hak verdi
Trump'ın açıklamalarının ardından söz alan NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, nükleer silahsızlanma konusunda ABD stratejisine tam destek verdiklerini ilan etti. İran'ın nükleersizleştirilmesi politikasının İsrail'in güvenliği için de hayati bir önem taşıdığını kaydeden Rutte, Washington ile aynı çizgide durduklarını belirtti.
İttifak içi bütçe tartışmalarına da değinen Rutte, İspanya'nın savunma harcamalarını yüzde 2 seviyesine çıkararak olumlu bir adım attığını dile getirdi. Genel Sekreter ayrıca, Trump'ın geçmişte Davos'ta Grönland konusuna ilişkin yaptığı stratejik anlaşmanın kararlılıkla uygulanması için NATO mekanizmaları üzerinden gerekli çalışmaları yürüteceğini sözlerine ekledi.
