Cam şişe, izmarit, plastik... Ormanları yakan ihmaller
2025 yazında Türkiye, orman yangınlarıyla büyük bir mücadele verdi. Atık Yönetimi ve Atıktan Enerji Üreticileri Derneği (TAYED) Başkanı Ali Rıza Öner, 4 bin 477 yangında yaklaşık 40 bin hektarlık alanın yok olduğunu ve yangınların yüzde 96’sının insan kaynaklı olduğunu bildirdi. Özellikle cam şişeler, sigara izmaritleri ve plastik atıkların sıcak hava ve rüzgarla birleşerek yangını başlatan temel unsurlar haline geldiği vurgulandı.
56 bin futbol sahasına eşdeğer alan yok oldu
Yanan alanın büyüklüğünün yaklaşık 56 bin futbol sahası kadar olduğu belirtilirken, hektar başına 1.000 ila 2.500 ağaç düştüğü hesaplandığında, yaklaşık 70 milyon ağacın yok olduğu ifade edildi. Bu tablo, yalnızca doğa için değil, aynı zamanda ekonomi için de ağır bir kayba işaret etti.
Yangınların ülke ekonomisine maliyeti 14,2 milyar lira
TAYED Başkanı Öner, yangınların söndürülmesi ve yanan alanların yeniden ağaçlandırılması için toplam 350 milyon dolarlık (yaklaşık 14,2 milyar TL) bir bütçenin harcandığını veya harcanacağını aktardı. Bu hesaplamaya göre:
- Söndürme operasyonları için 6 ila 8 milyar TL,
- Ağaçlandırma çalışmaları için 7,8 milyar TL harcandığı öngörüldü.
Orman Genel Müdürlüğü’ne göre, sadece 1 hektarlık alanın yeniden ağaçlandırılma maliyeti 196 bin TL olarak belirlendi.
Binlerce personel ve hava aracıyla müdahale edildi
Yangınlara müdahale kapsamında, 27 uçak, 105 helikopter, 14 İHA, 25 bin personel ve 6 bin kara aracı sahada görev yaptı. Hava araçları 8 bin 884 sorti gerçekleştirerek 29 bin 575 ton su bıraktı. Kiralanan hava araçlarının saatlik maliyetinin 5 bin ila 15 bin dolar arasında değiştiği belirtildi.
“Önlemek, söndürmekten kolay”
Öner, yangınla mücadele etmenin hem zaman aldığını hem de büyük maddi kayıplara neden olduğunu belirterek, yangınları önlemenin ise basit tedbirlerle mümkün olabileceğini söyledi. “Bir cam şişe bir ormanı, bir izmarit milyonlarca canlıyı yok edebilir” diyen Öner, şu çağrıda bulundu:
“Ormana çöp bırakma, gördüğün çöpü topla. Yangın riskini 112’ye bildir. Sıfır atık kültürünü doğada da uygula.”
Anız yangınları ve atıklar en büyük tehdit
Yangınların başlıca nedenleri arasında anız yakma alışkanlığı ile birlikte ormanlara bırakılan cam şişe, sigara izmariti ve plastik atıklar gösterildi. Bu tür ihmallerin yaz aylarında ormanları ateşle tanıştıran kıvılcım olduğu vurgulandı.