Kamu Denetçiliği Kurumu, özel bir hastanede bel fıtığı ameliyatı olan vatandaştan mevzuatta öngörülen sınırın üzerinde ücret alındığını belirledi. Yapılan inceleme sonucunda, 34 bin 638 liralık fazla tahsilatın, ödemenin yapıldığı tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iade edilmesi yönünde tavsiye kararı verildi.
Başvuruya konu olayda, hastanın ameliyat ve ilgili işlemler için tetkikler hariç toplam 73 bin lira ödediği belirtildi. Vatandaşın daha sonra e-Devlet üzerinden yaptığı kontrolde, aynı işleme ilişkin SGK’ya 19 bin 180 lira fatura edildiğini fark ettiği ve bunun üzerine kuruma başvurduğu kaydedildi.
SGK kayıtları ile hastadan alınan tutar arasında fark çıktı
Başvurunun ardından dosyayı inceleyen KDK, ilgili özel hastaneden görüş istedi. Hastane yönetimi tarafından kuruma gönderilen yazıda, hastanın kendi rızasıyla özel sağlık hizmetlerinden faydalanmak istediği ve ücret farkını ödemeyi kabul ettiği savunuldu.
Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından gönderilen yazıda, Sağlık Uygulama Tebliği hükümleri kapsamında söz konusu ameliyat için hastaneye 19 bin 180 lira ödeme yapıldığı bildirildi. Tebliğe göre, hastanenin bu tutarın en fazla iki katına kadar ilave ücret talep edebileceği hatırlatıldı.
Fazladan alınan tutar 34 bin 638 lira olarak hesaplandı
Dosyadaki hesaplamaya göre, hastaneden tahsil edilen ücret ile mevzuat çerçevesinde alınabilecek azami tutar arasında 34 bin 638 liralık fark bulunduğu belirtildi. Bu farkın, hastadan mevzuata aykırı şekilde tahsil edildiği değerlendirmesine yer verildi.
KDK, hastanenin “hastanın rızası vardı” yönündeki savunmasını yeterli bulmadı. Kurum, mevzuatta belirlenen ilave ücret sınırının aşılmasının, hastanın onayıyla meşru hale gelmeyeceği yönünde değerlendirme yaptı.
Ceza uygulanamadı, iade tavsiyesi verildi
Dosyada yer alan bilgilere göre, söz konusu hastane ile imzalanan Afiliye Üniversitesi Protokolünde cezai yaptırım maddesi bulunmadığı için doğrudan idari ceza uygulanamadı. Bu nedenle mevcut sözleşme yapısı içinde hastaneye ceza verilmesinin mümkün olmadığı aktarıldı.
Buna karşın KDK, başvurucuyu haklı bularak fazla tahsil edilen ücretin yasal faiziyle birlikte iade edilmesini tavsiye etti. Böylece karar, özel sağlık hizmetlerinde ilave ücret sınırına ilişkin dikkat çeken bir örnek olarak kayda geçti.
KDK, sağlık hakkına ölçüsüz müdahale değerlendirmesi yaptı
Kararda, başvurucudan ilave ücret sınırını aşan bir bedel alınmasının, sağlık hakkı bakımından ağır sonuç doğurduğu vurgulandı. Ayrıca SGK tarafından bu konuda yeterli koruyucu önlem alınmaması ve gerekli yaptırımların uygulanmamasının da mağduriyeti derinleştirdiği ifade edildi.
KDK, ortaya çıkan mali yükün başvurucuyu katlanılamayacak ölçüde zor duruma düşürdüğünü belirtti. Bu nedenle olayın, başvurucunun sağlık hakkı ile vücut bütünlüğünün korunması hakkına yönelik ölçüsüz bir müdahale niteliği taşıdığı değerlendirmesinde bulunuldu.
Benzer mağduriyetler için yeni düzenleme çağrısı yapıldı
Kurum, yalnızca somut dosya hakkında değerlendirme yapmakla kalmadı, benzer mağduriyetlerin önlenmesi için de öneride bulundu. Bu kapsamda, özel sağlık hizmeti sunucularıyla yapılan Afiliye Protokolü veya hizmet satın alımı sözleşmelerine, Sağlık Uygulama Tebliği hükümlerinin uygulanmasını güvence altına alacak koruyucu, önleyici ve yaptırım içeren maddeler eklenmesi tavsiye edildi.