İran’da ekonomik kriz nedeniyle başlayan protestolar, güvenlik güçlerinin sert müdahaleleriyle ülke geneline yayılan şiddet olaylarına dönüştü. İnsan hakları kuruluşlarının paylaştığı son verilere göre, can kaybı 3 binin üzerine çıktı, on binlerce kişi ise gözaltına alındı ve tutuklandı.
İnsan Hakları Kuruluşlarından Çarpıcı Rakamlar
ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri (HRA) tarafından yapılan açıklamada, protestolarda hayatını kaybedenlerin sayısının 3 bin 308’e yükseldiği bildirildi. Ölenlerin;
-
3 bin 97’sinin protestocu,
-
22’sinin çocuk,
-
23’ünün tarafsız sivil olduğu belirtildi.
Ayrıca, 166 güvenlik gücü mensubu ve hükümet yanlısı sivilin de olaylarda yaşamını yitirdiği aktarıldı.
4 Bin 382 Ölüm Raporu İnceleme Altında
HRA, 4 bin 382 ölüm raporunun hâlen incelendiğini duyururken, protestolar sırasında 2 bin 107 kişinin ağır şekilde yaralandığını açıkladı. Tutuklanan kişi sayısının ise 24 bin 266’ya ulaştığı kaydedildi.
Hamaney’den Dikkat Çeken Açıklama
İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, protestolar sırasında binlerce kişinin hayatını kaybettiğini ilk kez kabul etti. Tahran’da yaptığı konuşmada Hamaney, olaylardan İsrail ve ABD ile bağlantılı grupları sorumlu tutarak, protestoların ülkeye büyük zarar verdiğini savundu.
İran’da Protestolar Nasıl Başladı?
İran’da 28 Aralık 2025’te, yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve artan hayat pahalılığı nedeniyle Tahran Büyük Çarşı’da esnafın başlattığı protestolar, kısa sürede ülke geneline yayıldı.
Şiddet olaylarının artması ve güvenlik güçlerinin müdahalelerinin sertleşmesi üzerine, 9 Ocak’ta ülke genelinde internet erişimi kesildi. Olaylar, uluslararası kamuoyunda da ciddi endişe yarattı.