OECD Education at a Glance 2026 verilerine dayanan araştırmada, 25-64 yaş grubundaki yetişkinlerin yükseköğrenim düzeyleri karşılaştırıldı. Toplam 47 ülkenin incelendiği sıralamada Türkiye, yüzde 28'lik oranla 37'nci sırada yer alırken Kanada yüzde 64 ile zirveye çıktı.
Araştırma, iki yıllık kolej diplomalarından doktora derecelerine kadar farklı yükseköğrenim yeterliliklerini kapsıyor. Ülkeler, 25-64 yaş grubundaki yetişkin nüfus içinde kolej veya üniversite düzeyinde eğitim almış kişilerin oranına göre sıralandı.
Kanada yüzde 64 ile ilk sırada
Listenin ilk sırasında Kanada bulunuyor. Ülkede yetişkin nüfusun yüzde 64'ü kolej veya üniversite düzeyinde bir yeterliliğe sahip. Kanada'yı yüzde 59 ile İrlanda izlerken Japonya ve Güney Kore yüzde 58'lik oranla üst sıralarda yer aldı.
İlk 10 ülkenin oranları ve yükseköğrenim görmüş yetişkin sayıları şöyle sıralandı:
| Ülke | Yükseköğrenim oranı | Kişi sayısı |
|---|---|---|
| Kanada | %64 | 13,7 milyon |
| İrlanda | %59 | 1,6 milyon |
| Japonya | %58 | 35,1 milyon |
| Güney Kore | %58 | 18 milyon |
| Birleşik Krallık | %55 | 19,6 milyon |
| Lüksemburg | %55 | 200 bin |
| Avustralya | %54 | 7,6 milyon |
| ABD | %52 | 93 milyon |
| İsveç | %51 | 2,7 milyon |
| İsrail | %51 | 2,2 milyon |
Kanada'da yetişkinlerin yüzde 25'inin en yüksek eğitim seviyesi iki yıllık kolej diploması. Yüzde 39'luk kesim ise lisans veya daha üst düzeyde dereceye sahip. Kolej sistemindeki seçenekler ve eğitim seviyesi yüksek göçmen nüfus, ülkenin ilk sıradaki konumuyla ilişkilendirildi.
ABD genel sıralamada yüzde 52 ile sekizinci oldu. Yalnızca lisans ve üzerindeki dereceler hesaba katıldığında ABD'nin oranı yüzde 41'e çıkarken Kanada'da bu oran yüzde 39 olarak kaydedildi.
Türkiye 47 ülke arasında 37'nci oldu
Araştırmaya göre Türkiye'de 25-64 yaş grubunun yüzde 28'i yükseköğrenim yeterliliğine sahip. Bu oranla Türkiye, değerlendirilen 47 ülke arasında 37'nci sıraya yerleşti.
OECD ülkelerinde aynı yaş grubundaki yükseköğrenim oranı ortalama yüzde 43 seviyesinde bulunuyor. Türkiye'nin yüzde 28'lik değeri ile OECD ortalaması arasında 15 puanlık fark bulunuyor.
Mezun sayısında Çin ilk sırada
Ülkeler yükseköğrenim görmüş yetişkinlerin toplam sayısı açısından da karşılaştırıldı. Bu ölçütte Çin, 152,4 milyon kişiyle ilk sırada yer aldı. Hindistan 119,2 milyonla ikinci, ABD ise 93 milyonla üçüncü sıraya yerleşti.
Araştırmaya dahil edilen 47 ülkede toplam 647,1 milyon yükseköğrenim görmüş yetişkin bulunuyor. Çin, Hindistan ve ABD bu toplamın yaklaşık yüzde 56'sını oluşturuyor.
Nüfusa oranlandığında ise tablo değişiyor. Çin'de yetişkinlerin yüzde 18'i, Hindistan'da yüzde 16'sı yükseköğrenim yeterliliğine sahipken ABD'deki oran yüzde 52 seviyesinde bulunuyor.
Ülkelerin eğitim sistemleri sıralamayı etkiliyor
Veriler, kişi başına düşen gelir ile yükseköğrenim oranları arasında genel bir bağlantı bulunduğunu ortaya koyuyor. Bununla birlikte ülkelerin eğitim sistemlerindeki farklılıklar da sıralamaya yansıyor.
Birleşik Krallık'ta yetişkinlerin yüzde 55'i yükseköğrenim yeterliliğine sahipken İtalya'da oran yüzde 22 düzeyinde kalıyor. Almanya ve Avusturya gibi mesleki eğitim ve çıraklık sistemlerinin güçlü olduğu ülkelerde üniversite veya kolej düzeyindeki eğitim oranları Japonya'ya kıyasla daha düşük seviyede bulunuyor.
Bu nedenle yükseköğrenim mezunlarının nüfus içindeki payı ülkeler arasındaki eğitim düzeyinin karşılaştırılmasında kullanılan göstergelerden biri olurken mesleki eğitim, iş gücü becerileri ve eğitim kalitesi gibi unsurları tek başına yansıtmıyor.
