ÖSYM verilerine göre 2026-YKS'de tercih yapan adayların önemli bir bölümü yükseköğretim programlarına yerleşme hakkı kazandı. Örgün, açık ve uzaktan öğretim dahil olmak üzere toplam 730 bin 854 aday üniversiteye yerleşirken, yurt içindeki devlet ve vakıf üniversitelerinin örgün ön lisans ve lisans programlarına yerleşen aday sayısı 619 bin 766 oldu.
Devlet üniversitelerindeki kontenjanların doluluk oranı ise yüzde 99,5'e ulaştı.
Ancak sonuçların en dikkat çekici tarafı, adayların tercih sıralamalarında ortaya çıkan büyük değişiklikler oldu.
“Açıkta kalmayayım” düşüncesi tercihleri değiştirdi
Uzmanlara göre bu yıl adayların önemli bölümü, kendi başarı sıralamasına yakın veya daha üst programları denemek yerine “garantiye alma” ve açıkta kalmama kaygısıyla hareket etti.
Bu tercih davranışı, üniversite ve bölüm bazındaki sıralamaları da beklenmedik şekilde etkiledi. Üst sıralarda bulunan adayların kendi derecelerinin oldukça gerisindeki programları tercih etmesi, zincirleme bir etki oluşturdu.
Örneğin 19 bininci sıradaki bir adayın 28 bininci sırada kapatan bir bölüme, 50 bininci sıradaki bir adayın ise 150 bininci sırada kapatan bir programa yerleşmesi, bu değişimin dikkat çeken örnekleri arasında gösterildi.
Sağlık ve ön lisans programlarında sürpriz yükseliş
Sıralamalardaki hareketlilik özellikle istihdam beklentisinin yüksek olduğu alanlarda kendisini gösterdi.
Sağlık, ebelik ve hemşirelik gibi bölümlerin yanı sıra bazı iki yıllık ön lisans programlarında da önceki yıllara kıyasla beklenmedik sıralama yükselmeleri yaşandı.
Uzmanlar, bu durumun yalnızca adayların akademik başarı sıralamalarıyla açıklanamayacağını belirtiyor. Ekonomik koşullar, istihdam kaygısı ve üniversiteye yerleşememe korkusu, tercih döneminde belirleyici faktörler arasında yer aldı.
600 bin aday yerleşemedi
2026-YKS'de tercih yapan yaklaşık 1,28 milyon adayın yaklaşık 600 bini herhangi bir programa yerleşemedi. Bazı adayların tercih listelerini 1 milyon sıralamaya kadar genişletmesine rağmen yerleşememesi, tercih stratejisinin önemini bir kez daha ortaya koydu.
Devlet üniversitelerindeki kontenjanların yüzde 99,5 oranında dolması da yerleşemeyen adaylar açısından ek tercih dönemini daha önemli hale getiriyor.
Gözler ek tercihlerde
Bir programa yerleşemeyen adaylar için süreç henüz tamamlanmış değil. Üniversite kayıtları sonrasında boş kalan kontenjanlar için ek tercih dönemi gerçekleştirilecek.
Uzmanlar, ek tercih yapacak adayların yalnızca geçmiş yılların taban sıralamalarına bakmak yerine bu yıl oluşan sıralama hareketlerini de dikkate almasını öneriyor.
2026-YKS sonuçları, üniversite tercihlerinde yalnızca puan ve başarı sıralamasının değil, adayların ekonomik beklentilerinin, istihdam kaygılarının ve “açıkta kalmama” psikolojisinin de sıralamaları ciddi biçimde değiştirebildiğini ortaya koydu.