İsrail ile İran arasında başlayan savaşın 12. gününde, ABD Başkanı Donald Trump’tan dikkat çeken açıklamalar geldi. Ateşkesin sağlandığını duyuran Trump, tarafların anlaşmaya sadık kalmadığını belirtti. Özellikle İsrail'in saldırılarına tepki gösteren Trump, "İsrail'den memnun değilim. İran'dan da değilim. Ama özellikle İsrail’in ateşkese rağmen saldırı düzenlemesi hoşuma gitmedi" dedi. Trump ayrıca, İran’ın nükleer programının tamamen sona erdiğini ve yeniden başlatılmasına izin verilmeyeceğini vurguladı.
“O Bombaları Atma” Uyarısı
Trump, İsrail’e yönelik açık bir uyarıda bulunarak, “İran’a o bombaları atma. Bu, büyük bir ihlal olur. Pilotlarını hemen geri çağır” ifadelerini kullandı. Bu çıkış, ABD’nin İsrail’e verdiği geleneksel desteğin sınırlandığına işaret eden sert bir mesaj olarak değerlendirildi.
Ateşkes Nasıl Sağlandı?
Trump, 13 Haziran’da İsrail’in İran’a saldırısıyla başlayan savaşta, tarafların tam bir ateşkes için anlaştığını açıkladı. Truth Social platformunda yaptığı duyuruda, ateşkesin yaklaşık 6 saat içinde yürürlüğe gireceğini, İran’ın önce, ardından İsrail’in ateşkese katılacağını belirtti. Trump, ateşkesin 24 saatin sonunda resmen savaşın sonu olarak ilan edileceğini söyledi.
Diplomasi Trafiği: Katar Aracılığıyla Temaslar
ABD Başkanı Trump ve yardımcısı Vance, İran’ın Katar’daki ABD üslerine düzenlediği saldırı sonrası Katar Emiri ile temasa geçti. Trump, İsrail’in ateşkesi kabul ettiğini bildirirken, Katar’dan İran’ı ikna etmesi yönünde destek istedi. Üst düzey bir İran yetkilisi, ABD aracılığıyla gelen ateşkes teklifinin Tahran tarafından kabul edildiğini doğruladı.
Vance ve Rubio’nun Rolü
Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada, Trump’ın Netanyahu ile yaptığı görüşmenin ateşkesin mimarı olduğu belirtildi. Ayrıca Başkan Yardımcısı Vance’in, Dışişleri Bakanı Rubio ve Ortadoğu Özel Temsilcisi Witkoff’un İranlı yetkililerle doğrudan ve dolaylı temaslarda bulunduğu açıklandı.
Trump: “Her İki Taraf da Ateşkesi İhlal Etti”
Trump, hem İran’ın hem de İsrail’in ateşkesi ihlal ettiğini söyledi. İran’ın nükleer kapasitesinin yok edildiğini öne süren Trump, Tahran’ın bu programı yeniden başlatmasına izin verilmeyeceğini yineledi. İsrail’e ise tekrar uyarıda bulundu: “O bombaları atmayın. Aksi halde bu büyük bir ihlal olur.”
İran’dan Ağır Kayıp Açıklaması
İran devlet ajanslarına göre, İsrail’in 13 Haziran’da başlattığı saldırılar sonucu şu ana kadar ülkede en az 610 kişi hayatını kaybetti. Tahran yönetimi, ateşkese rağmen saldırıların sürdüğünü iddia ediyor.
Katar’dan Açıklama: “ABD Bizimle İletişime Geçti”
Katar Başbakanı, ABD’nin İran ile ateşkese varmak için kendileriyle iletişime geçtiğini, gerekli diplomatik temasları sağladıklarını duyurdu. Katar Emiri ise İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın kendisini aradığını, ABD üssüne yapılan saldırı nedeniyle üzüntüsünü dile getirdiğini aktardı.
İsrail: “Ateşkesi İran Bozdu”
İsrail Savunma Bakanı İsrael Katz, İran’ın ateşkesi ihlal ederek İsrail’e füze fırlattığını ve bu nedenle rejim hedeflerine saldırı emri verdiklerini açıkladı. Katz, “İhlallere en sert şekilde karşılık verilecektir” ifadelerini kullandı.
BM’den İsrail’e Eleştiri: Evin Hapishanesi Hedef Olmamalıydı
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi, İsrail’in Tahran’daki Evin Hapishanesi’ne düzenlediği saldırının uluslararası hukukun ihlali olduğunu açıkladı. Sözcü Thameen Al-Kheetan, hapishanenin askeri bir hedef olmadığını, içeride yangınlar çıktığını ve yaralananlar olduğuna dair bilgi aldıklarını söyledi.
Saldırılar Ateşkesin Başladığı Saatlerde Sürdü
İran devlet televizyonuna göre, İsrail’in saldırıları yerel saatle 09.00’a kadar devam etti. Ateşkesin ise sabah saatlerinde yürürlüğe girdiği belirtilmişti. İran, saldırıların ateşkesi açıkça ihlal ettiğini savunuyor.