Türkiye’de yıl sonu enflasyon tahminleri, milyonlarca emekli, memur ve asgari ücretlinin maaş artışlarını gündeme taşıdı. SGK Uzmanı Özgür Erdursun, mevcut ekonomik tabloya göre olası zam oranlarını değerlendirdi.
TÜFE, yılın ilk 10 ayında %28,62 olarak gerçekleşti. Kasım ve Aralık’ta yüzde 1’er artışın gerçekleşmesi durumunda yıl sonu enflasyonu %31,2’ye ulaşacak. Bu da hükümetin açıkladığı %31 hedefini yakalama olasılığını güçlendiriyor.
Emeklilerde alım gücü hâlâ sorunlu
Erdursun’a göre yıl sonunda %31 enflasyon gerçekleşirse:
-
SSK ve Bağ-Kur emeklileri: %12–13 fark
-
Memur ve memur emeklileri: %19–20 fark + 1.000 TL
Bu senaryoya göre SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin yıllık artışı %31, memur ve memur emeklilerinin artışı ise %40 civarında olacak. Ancak uzman, bu oranların alım gücünü yeterince artırmadığını belirtiyor.
En düşük emekli maaşı 16.881 TL’den %12–13 artışla 19.000 TL bandına yükselse bile kira, gıda ve enerji giderleri karşısında hâlâ yetersiz kalıyor. Özgür Erdursun, ek seyyanen artış, genel intibak ve refah payı gibi uygulamaların olasılığının düşük olduğunu, ancak memur emeklilerine yapılacak yüksek artışın SSK–Bağ-Kur emeklilerine 6 puanlık refah payı sağlayabileceğini söylüyor. Bu durumda en düşük emekli maaşı yaklaşık 20.250 TL’ye çıkabilir.
Asgari ücret için en güçlü senaryo %25 artış
2024 Temmuz’da artış yapılmayan asgari ücret şu anda 22.104 TL. Erdursun, teknik olarak %16–20 artış beklendiğini, ancak ekonomik gerçeklik ve yüksek kira, gıda ve giyim enflasyonu nedeniyle %25 zam olasılığının güçlü senaryo olduğunu belirtiyor. Bu durumda net asgari ücretin 27.500–28.000 TL bandına yükselmesi bekleniyor.
Son 5 yılda asgari ücret nominal olarak 8 kat arttı, ama yetmiyor
Erdursun’un derlemesine göre, Türkiye’de asgari ücrette son 5 yıldaki artışlar şöyle:
-
2021: 2.825 TL (%21,6 artış)
-
2022: 4.253 TL → 5.500 TL (%50,5 ve %29,3)
-
2023: 8.506 TL → 11.402 TL (%54,7 ve %34)
-
2024: 17.002 TL (%49)
-
2025: 22.104 TL (%30)
Nominal artış 5 yılda 8 kata ulaşsa da, yüksek enflasyon nedeniyle reel alım gücü artışların gerisinde kalıyor. Erdursun, tabloyu özetleyerek şunları söylüyor:
-
SSK–Bağ-Kur emeklileri: %31 toplam artış
-
Memur emeklileri: %40’a yakın artış
-
Asgari ücret: %25 zam beklentisi
Kasım ve Aralık enflasyon verilerinin açıklanmasıyla yıl sonu maaş artışları netleşecek ve vatandaşlar yeni yıla hangi gelir düzeyiyle gireceğini görecek.